Ton van Leijen uitgeroepen tot dorpsdichter van Oldebroek

[Redactie]

Nieuwjaar daagt uit

nieuwjaar stelt oude vragen
maar bij een nieuwe tijd;
365 keer verandering,
rijkdom, armoe, strijd

agenda’s allang voorbedrukt,
business weer as usual;
koopwaar gaat de winkel uit,
kringloop loost ons oude spul

discussie blijft over migratie,
en het klimaat lijdt zwaar;
leiderschap lijdt moreel inflatie,
digitaal verwonden we elkaar

soms waan je je even in Gallië
als Asterix en Obelisk in het klein:
veel reden om te ruziën,
nu tegen een andere Romein

het jaar zal leren of we echt
luisteraars durven zijn;
de ander beter aan gaan voelen
en kappen met chagrijn

terugkijken heeft altijd zin,
je ziet al snel wat anders moet;
dus peper ik mezelf maar in:
zorg dat je dat ook werkelijk doet

©tonvanleijen

[Redactie]

Weerspannig winterweer

dungestorven riet op
akkerwal, ijszwarte sloot,
sponning van dood-
bevroren grassen, struiken;
takken strakken zich
boven kleiige kluiten,
bermbonkige pollen,
weerbarstig ontoegankelijk;
onbegaanbaar ongemak,
lege luchten hard
blauw of grijzig dicht;
ijsbeklonterde
veldweg, donker
de vlek op het boerendak
waar een kachel nog
uitlaatklep vindt;
grauwe verten, onberoerd,
winterkil en waterkoud,
ondergedoken leven
mensverlaten stil

©tonvanleijen

[Redactie]

Spreeuwenbad

aan dwangbuis ontsnapt
van loerend gevaar,
in de goot beland
met mossige neerslag,
vlerken hun vleugels
sproeiend het water
over zich heen

opzwiepende extase met
‘wie doet me wat’-air
schudden en schonen
ze hun veren, tot iets
- een kat, een mens? -
de vrede uit elkaar spat
en weg, dood is de goot

©ton van Leijen

[Redactie]

Luisterbankjes

plannenmakers voor lokaal toerisme
werken aan luisterbankjes; een QR-code
leidt je dan naar verhalen van inwoners

laten er luisterbankjes zijn
om verstild tot jezelf te komen
horend wat wie hier ooit leefden
je fluisterend te zeggen hebben

zij weten wat op jouw plek
gebeurde, toen, welke mensen
het levenslicht hier zagen,
speelden, zwoegden, minden

oude geslachten: hun stem
brengt het verleden tot leven
je bent te gast bij getuigen
van vergaan bestaan

©ton van Leijen

[Redactie]

Vandaag start de poëzieweek
met als thema Metamorfose

Metamorfose

open wijd de ramen van je geest,
zie, roep beelden op, laat ze toe,
prikkel je zintuigen met kansen,
laat los wat knelde, kwelde,
of sleur waarbij de lust vergaat,
durf transformeren met uit oer
aangespoelde sedimenten,
gun het jezelf te ontpoppen,
sla vleugels uit naar vergezichten
van verbijsterende schoonheid,
vind jezelf opnieuw uit,
laat je radicaal overrompelen,
geef je bloot voor een compleet
nieuw mens en herrijs herboren

©tonvanleijen

[Redactie]

Hangjongeren

in windluwe stenen hoeken
zie je ze elkaar opzoeken
kijkers, grote monden,
vreemd hoe ze de ander vonden

hangend als ontgroende pubers,
tiktok, snapchat en youtubers,
kletsend over hoeveel likes,
over de sturen van hun bikes

in een wereld als een doolhof
vormt hun hangwerk antistof;
morgen, toekomst ongewis;
hopen dat het tijdelijk is

thuis, bij hen die achterbleven,
loslatend hun jonge leven,
vraagt het ouderhart dat bloedt:
ontsporen ze, of komt het goed?

©ton van Leijen

[Redactie]

(n.a.v. een persbericht over
een test waarbij afgedankte
windmolenbladen als vangrail
worden gebruikt)

Molenwieken

als windturbinebladen
energie verliezen, niet meer
duurzaam zijn, niet meer
leveren, worden ze afgeschreven,
afgedankt, afgevoerd

maar zie, hoe duurzaam:
ze mogen proberen opnieuw
van dienst te zijn, waar wij
op snelwegen onvermurwbaar,
in een ontembaar verlangen

energieslurpend doorrazen
in de maalstroom van het leven,
vangen zij wie uit de bocht vliegt op;
zo vergaat het de molen, de molen,
zo vergaat het de wieken, de wieken

©ton van Leijen

[Redactie]

Verwachting

laat verwachting iets mooiers zijn
dan een weerbericht waarbij isobaren,
coördinaten en satellietopnamen
vertellen wat voor de hand ligt

nee, laat het verlangen zijn, uitzien
naar iets groters, dat vernieuwt,
aanvult, zin brengt, ons van schraalte
verlost, overeind houdt en verrast

laat het de glans van hoop hebben
als ongeboren levenskracht die prikkelt
vol te houden voor wat later, achter eigen
horizon, voor je kinderen toekomst wordt

een onverwacht nieuwe werkelijkheid

©tonvanleijen

[Redactie]

Hooglied van ongeduld

sta op, vriendin,
het gaat gebeuren,
ik snuif, voel, hoor:
het voorspel op de lente;
we laten het oude, koude
wat het was, bewegen mee
met de omwenteling, vers,
pril; het zonlicht trilt,
verwekt verlangen,
bezwangert de lucht;
opgewonden vogels
paraderen als herauten,
hun minnezang lokt,
verleidt toe te happen;
sta op, vriendin, kom mee,
jij en ik, een nieuw getij

©ton van Leijen

[Redactie]

Stemadvies

sluit je niet op in benauwde
eigen-volk-eerst-koesteringen,
je weet welk onrecht daaruit
in het verleden steeds ontstond

kiezer, dit is je kans; benut,
neem tijd, stel jezelf vragen;
kijk, luister, lees en bepaal
wat voor jou het verschil maakt

grendel je geweten niet af
voor nood, in eigen dorp,
of bij wie van ver komt
om hier het vege lijf te redden

waak voor gedachteninteelt
binnen eigen vertrouwde bubbel,
beperk je niet tot het afschermen
van hoe je het zelf graag hebt

streef naar recht, steun het zwakke,
bescherm de jeugd, ons cultuureigene,
geef prioriteit aan zorg, ontplooiing,
creëren, culturele veelkleurigheid

wie het goed gaat vergt geen prioriteit,
gun anderen wat je zelf ook waardeert;
durf delen, proef onze grote vrijheid,
kijk naar kinderen die stoepen krijten

negeer cijfers niet die iets anders zeggen
dan jij graag wilt; zoek vrede, ook met wie
je niet kiest, maar waarmee je straks wel
weer gewoon verder mag samenleven

©ton van Leijen